ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ബിസിനസ് സൗഹൃദ അന്തരീക്ഷം കേരളത്തിലാണ്. എന്നാല് ഇത് നമ്പറുകളാക്കി മാറ്റുന്നതിൽ കേരളം പരാജയമാണ്. വരും വർഷങ്ങളിൽ കേരളവും ഇത്തരത്തിൽ ഉയരുമെന്ന് കരുതാം. 2025 ലെ ലിസ്റ്റ് പ്രകാരം രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും സാമ്പത്തികമായി മുൻപന്തിയിലുള്ള ആറ് നഗരങ്ങൾ കാണാം.
ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന മുംബൈയാണ് ലിസ്റ്റില് മുന്നില്. ഇന്ത്യന് നഗരങ്ങളില് ഏറ്റവും ഉയര്ന്ന ജിഡിപി മുംബൈയ്ക്കാണ്, ഏകദേശം 310 ബില്യണ് യുഎസ് ഡോളര്. റിസര്വ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ, ബോംബെ സ്റ്റോക്ക് എക്സ്ചേഞ്ച്, നാഷണല് സ്റ്റോക്ക് എക്സ്ചേഞ്ച് എന്നിങ്ങനെ തന്ത്ര പ്രധാന സംരംഭങ്ങള് എല്ലാം മുംബൈയിലാണ് ഉള്ളത്. റിലയന്സ്, ടാറ്റ, ആദിത്യ ബിര്ള തുടങ്ങിയ വന്കിട ബിസിനസ് ഗ്രൂപ്പുകളുടെയും ആസ്ഥാനവും മുംബൈ തന്നെ. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ തുറമുഖവും മുംബൈയുടേതാണ്. ബാങ്കിംഗ്, ധനകാര്യം, വിനോദം, വ്യാപാരം, കോര്പ്പറേറ്റ് ഓഫീസുകള് എന്നിവയാണ് പ്രധാന മേഖലകള്.
രാജ്യ തലസ്ഥാനമായ ഡല്ഹിയാണ് ലിസ്റ്റില് രണ്ടാമത്. ഇതൊരു രാഷ്ട്രീയ, ബിസിനസ് കേന്ദ്രമാണ്. ജിഡിപി ഏകദേശം 293 ബില്യണ് യുഎസ് ഡോളര് (24.1 ലക്ഷം കോടി രൂപ) ആണ്. ഗുരുഗ്രാം, നോയിഡ തുടങ്ങിയ സമീപ പ്രദേശങ്ങളും ഡല്ഹിയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു. ഐടി, റിയല് എസ്റ്റേറ്റ്, ടെലികോം, റീട്ടെയില് വ്യവസായങ്ങളുടെ ഹബ്ബാണ് ഡൽഹി. സര്ക്കാര് സേവനങ്ങള്, റിയല് എസ്റ്റേറ്റ്, ഐടി, റീട്ടെയില്, ലോജിസ്റ്റിക്സ് എന്നിവയാണ് പ്രധാന മേഖലകള്.
ഇന്ത്യയുടെ ടെക് സിറ്റിയാണ് ബംഗളൂരു. ഏകദേശം 133 ബില്യണ് യുഎസ് ഡോളര് (10.9 ലക്ഷം കോടി രൂപ) ആണ് ജിഡിപി. ഇന്ഫോസിസ്, വിപ്രോ തുടങ്ങിയ കമ്പനികളുടെയും ഗൂഗിള്, മൈക്രോസോഫ്റ്റ്, ആമസോണ് എന്നിവയുടെ ഓഫീസുകളുടെയും ആസ്ഥാനമാണിത്. ശക്തമായ സ്റ്റാര്ട്ടപ്പ് സംസ്കാരവും വളരുന്ന ബയോടെക്, എയ്റോസ്പേസ് വ്യവസായങ്ങളുടെ കേന്ദ്രവുമാണ്. ഐടി, സ്റ്റാര്ട്ടപ്പുകള്, ബയോടെക്, എയ്റോസ്പേസ്, വിദ്യാഭ്യാസം എന്നിവയാണ് പ്രധാന മേഖലകള്.
ഇന്ത്യയുടെ നിര്മ്മാണ കേന്ദ്രമാണ് ചെന്നൈ. ജിഡിപി ഏകദേശം 116 ബില്യണ് യുഎസ് ഡോളറാണ് (9.5 ലക്ഷം കോടി രൂപ). ‘ഇന്ത്യയുടെ ഡെട്രോയിറ്റ്’ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഹ്യുണ്ടായ്, ഫോര്ഡ് തുടങ്ങിയ വലിയ കാര് കമ്പനികള് ഇവിടുണ്ട്. ശക്തമായ ഐടി സേവനങ്ങളും, കയറ്റുമതിയും എടുത്തുപറയണം. കാര് നിര്മ്മാണം, ഐടി, കയറ്റുമതി, വ്യാവസായിക മേഖലകള് എന്നിവയാണ് പ്രധാനം.
രാജ്യത്തെ ടെക്, ഫാര്മ വളര്ച്ചയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രമാണ് ഹൈദരാബാദ്. 94 ബില്യണ് യുഎസ് ഡോളര് (7.7 ലക്ഷം കോടി രൂപ) ആണ് ജിഡിപി. രാജ്യത്ത് അതിവേഗം വളരുന്ന സിറ്റി ആണ്. ഒരു ടെക് ഹബ്ബാണ്. ഫാര്മസ്യൂട്ടിക്കല്, ബയോടെക് വ്യവസായങ്ങള്ക്കും പ്രധാനമാണ്. അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള്, റിയല് എസ്റ്റേറ്റ് വളര്ച്ച, സര്ക്കാര് പിന്തുണ എന്നിവ വളര്ച്ചയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. ഐടി, ഫാര്മ, ബയോടെക്, റിയല് എസ്റ്റേറ്റ്, സര്ക്കാര് സംരംഭങ്ങള് എന്നിവയാണ് പ്രധാന മേഖലകള്.
കിഴക്കന് ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക കേന്ദ്രമാണ് കൊൽക്കത്ത. 86 ബില്യണ് യുഎസ് ഡോളര് (7 ലക്ഷം കോടി രൂപ) ആണ് ജിഡിപി. പ്രധാന വ്യാപാര സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമാണ്. ചണം, തേയില, ഉരുക്ക് തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത വ്യവസായങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. മികച്ച തുറമുഖമുണ്ട്. പരമ്പരാഗത വ്യവസായങ്ങള്, ലോജിസ്റ്റിക്സ്, പൊതുമേഖല, വളര്ന്നുവരുന്ന ഐടി കേന്ദ്രങ്ങള് എന്നിവയാണ് പ്രധാന മേഖലകള്.
