ജനുവരി 2, കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ചരിത്രത്തിൽ അതീവ പ്രാധാന്യമുള്ള ദിനം. ഭാരത കേസരി മന്നത്ത് പത്മനാഭന്റെ ജന്മദിനം മന്നം ജയന്തിയായി നാം ആചരിക്കുന്നു. കേവലമൊരു സമുദായ നേതാവ് എന്നതിലുപരി, ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ കേരള നവോത്ഥാന പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ അമരക്കാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു മന്നം. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ജീവിതവും പ്രവർത്തനങ്ങളും കേരളീയ സമൂഹത്തിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് നായർ സമുദായത്തിൽ, വരുത്തിയ പരിവർത്തനങ്ങൾ അനവധിയാണ്.

സാമൂഹിക പരിഷ്കർത്താവ്

സമുദായ പരിഷ്കരണമായിരുന്നു മന്നത്തിൻ്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. നായർ സമുദായത്തിലെ അനാചാരങ്ങൾക്കും അസമത്വങ്ങൾക്കുമെതിരെ അദ്ദേഹം ശബ്ദമുയർത്തി. ‘നമ്മുടെ സമുദായം എങ്ങോട്ട്?’ എന്ന ചോദ്യമുയർത്തിക്കൊണ്ട്, പഴഞ്ചൻ ചിന്താഗതികളിൽ നിന്നും അന്ധവിശ്വാസങ്ങളിൽ നിന്നും സമുദായത്തെ മോചിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹം പ്രയത്നിച്ചു. ഇതിനായി 1914-ൽ നായർ സർവീസ് സൊസൈറ്റി (എൻ.എസ്.എസ്) സ്ഥാപിച്ചു. എൻ.എസ്.എസ്സിൻ്റെ രൂപീകരണം നായർ സമുദായത്തിന് ഒരു പുതിയ ദിശാബോധം നൽകി.

‘സേവനം’ (Service) എന്ന വാക്കിന് പ്രാധാന്യം നൽകിക്കൊണ്ട്, വിദ്യാഭ്യാസത്തിലൂടെയും സംഘടിത പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും സമുദായ ഉന്നമനം സാധ്യമാക്കുക എന്നതായിരുന്നു എൻ.എസ്.എസ്സിൻ്റെ ലക്ഷ്യം. എൻ.എസ്.എസ് സ്ഥാപനങ്ങളായ വിദ്യാലയങ്ങളും ആശുപത്രികളും പൊതുസമൂഹത്തിന് നൽകിയ സംഭാവനകൾ വിലമതിക്കാനാവാത്തതാണ്.

പൊതുരംഗത്തെ പോരാളി

മന്നം ഒരു സമുദായ നേതാവ് എന്നതിനപ്പുറം, ഒരു സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ പോരാളിയായിരുന്നു. ഐക്യകേരള രൂപീകരണത്തിലും വിമോചന സമരത്തിലും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ പങ്ക് നിർണായകമാണ്. 1924-ലെ വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിൽ അദ്ദേഹം പങ്കെടുത്തത്, ജാതിഭേദമില്ലാതെ എല്ലാവർക്കും ക്ഷേത്രവീഥികളിൽ സഞ്ചരിക്കാനുള്ള അവകാശത്തിനു വേണ്ടിയായിരുന്നു. സവർണ്ണ ജാഥയ്ക്ക് നേതൃത്വം നൽകി അദ്ദേഹം കേരളത്തിൻ്റെ ശ്രദ്ധ ആകർഷിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ആത്മാർത്ഥതയും ധീരതയും വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിൻ്റെ വിജയത്തിന് ഒരു മുതൽക്കൂട്ടായി.

1947-ൽ സ്വാതന്ത്ര്യലബ്ധിക്കുശേഷം തിരുവിതാംകൂർ ദിവാൻ ഭരണത്തിനെതിരെ നടന്ന പ്രക്ഷോഭങ്ങളിലും മന്നം മുൻനിരയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. പിന്നീട്, കേരള സംസ്ഥാന രൂപീകരണത്തിനു ശേഷം 1959-ൽ അന്നത്തെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് സർക്കാരിനെതിരെ നടന്ന വിമോചന സമരത്തിന് അദ്ദേഹം നേതൃത്വം നൽകിയത്, കേരള രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഏടാണ്.

ഓർമ്മയും പ്രസക്തിയും

മന്നത്ത് പത്മനാഭൻ്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ സമുദായത്തിന് മാത്രമല്ല, കേരളീയ സമൂഹത്തിൻ്റെ പൊതുവായ പുരോഗതിക്കും വളരെയധികം സംഭാവനകൾ നൽകി. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ആത്മകഥയായ ‘എൻ്റെ ജീവിത സ്മരണകൾ’ കേരള നവോത്ഥാന കാലഘട്ടത്തിലെ ചരിത്രരേഖ കൂടിയാണ്.

മന്നം ജയന്തി ദിനത്തിൽ, നമ്മൾ ഓർക്കേണ്ടത്, അദ്ദേഹം ഉയർത്തിപ്പിടിച്ച സാമൂഹിക നീതിയുടെയും, അനാചാരങ്ങൾക്കെതിരെയുള്ള പോരാട്ടത്തിൻ്റെയും, വിദ്യാഭ്യാസത്തിലൂടെയുള്ള ഉന്നമനത്തിൻ്റെയും മഹത്തായ ആദർശങ്ങളെയാണ്. ആ ദീപ്ത സ്മരണകൾക്ക് മുന്നിൽ പ്രണാമം അർപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ പാത പിന്തുടർന്ന് കൂടുതൽ സമത്വസുന്ദരമായ ഒരു സമൂഹത്തിനായി നിലകൊള്ളാൻ ഈ ദിനം നമുക്ക് പ്രചോദനമാകട്ടെ.

കേരള നവോത്ഥാന ചരിത്രത്തിലെ അതിശക്തമായ വ്യക്തിമുദ്രയാണ് ഭാരത കേസരി മന്നത്ത് പത്മനാഭൻ. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ജന്മദിനമായ ജനുവരി 2 ആണ് മന്നം ജയന്തിയായി ആചരിക്കുന്നത്. 1878-ൽ ജനിച്ച അദ്ദേഹം ദാരിദ്ര്യത്തിനിടയിലും അധ്യാപകനായും വക്കീലായും പ്രവർത്തിച്ച ശേഷം, നായർ സമുദായത്തിലെ അനാചാരങ്ങൾക്കും അസമത്വങ്ങൾക്കുമെതിരെ പോരാടാൻ വേണ്ടി 1914-ൽ നായർ സർവീസ് സൊസൈറ്റി (എൻ.എസ്.എസ്) സ്ഥാപിച്ചു.

എൻ.എസ്.എസ്സിന്റെ സ്ഥാപനത്തിലൂടെ, സമുദായത്തിന് വിദ്യാഭ്യാസപരവും സാമൂഹികവുമായ ഉന്നമനം നൽകുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ അദ്ദേഹം കേരളത്തിലുടനീളം സഞ്ചരിച്ച് കരയോഗങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചു. കേവലം ഒരു സമുദായ നേതാവ് എന്നതിലുപരി, ഒരു സാമൂഹിക പരിഷ്കർത്താവും പോരാളിയുമായിരുന്നു അദ്ദേഹം. 1924-ലെ വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിൽ സവർണ്ണ ജാഥയ്ക്ക് നേതൃത്വം നൽകിയതും, പിന്നീട് ഗുരുവായൂർ സത്യാഗ്രഹത്തിലും പങ്കെടുത്തതും സാമൂഹിക നീതിക്കുവേണ്ടിയുള്ള അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ നിലപാടുകൾക്ക് തെളിവാണ്.

ഐക്യകേരള രൂപീകരണത്തിലും, 1959-ലെ വിമോചന സമരത്തിലും മന്നത്തിൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ ഇടപെടലുകൾ നിർണ്ണായകമായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ആത്മകഥയായ ‘എൻ്റെ ജീവിത സ്മരണകൾ’ നവോത്ഥാന കാലഘട്ടത്തിലെ പ്രധാന ചരിത്രരേഖയാണ്. 1966-ൽ രാജ്യം പത്മഭൂഷൺ നൽകി ആദരിച്ച മന്നത്ത് പത്മനാഭൻ്റെ ഓർമ്മകൾ, അനാചാരങ്ങൾക്കെതിരെ പോരാടി സമത്വസുന്ദരമായ ഒരു സമൂഹം കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ നമ്മെ പ്രചോദിപ്പിക്കുന്നു.